{"id":950,"date":"2021-09-20T16:26:06","date_gmt":"2021-09-20T12:26:06","guid":{"rendered":"https:\/\/boyukmillet.com\/tr\/?p=950"},"modified":"2021-09-20T16:26:08","modified_gmt":"2021-09-20T12:26:08","slug":"ermenistandaki-ezidiler-hor-goruluyor","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/boyukmillet.com\/tr\/ermenistandaki-ezidiler-hor-goruluyor\/","title":{"rendered":"Ermenistan\u2019daki Ezidiler hor g\u00f6r\u00fcl\u00fcyor"},"content":{"rendered":"\n

Tek uluslu bir devlet olan i\u015fgalci Ermenistan’da Ermeniler ve zorla Ermenile\u015ftirilmi\u015f, Gregoryenle\u015ftirilmi\u015f Ezidi K\u00fcrtler d\u0131\u015f\u0131nda kimse ya\u015fam\u0131yor. Ba\u015fbakan Nikol Pa\u015finyan h\u00fckumetinin \u00e7e\u015fitli bask\u0131larla Ezidi K\u00fcrt taburlar\u0131 olu\u015fturdu\u011funu ve onlar\u0131 Karaba\u011f cephesine g\u00f6nderdi\u011fini biliyoruz. Pa\u015finyan\u2019\u0131n “Benim Ad\u0131m” hareketinin parlamenter fraksiyonunun bir \u00fcyesi, bir milletvekili ve K\u00fcrt k\u00f6kenli bir Ezidi olan Rustam Bakoyan bu durumda \u00f6zellikle aktif. Bakoyan, Ermeni medyas\u0131na Ezidi K\u00fcrtlerden olu\u015fan \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc bir “g\u00f6n\u00fcll\u00fc alay\u0131”n\u0131n \u015fimdiden olu\u015fturulmakta oldu\u011funu s\u00f6yledi. \u0130ddiaya g\u00f6re ilk iki alay Ezidi toplulu\u011funun 430 \u00fcyesini i\u00e7eriyordu ve \u015fu anda onlar\u0131n sadece 83’\u00fc hayatta. <\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure>\n\n\n\n

FaktyoxlaLab.<\/strong> olarak Ermeni ve yabanc\u0131 bas\u0131nda derledi\u011fimiz haberlere dayanarak, Ermenistan\u2019daki Ezidilerin durumunu ara\u015ft\u0131rd\u0131k.<\/p>\n\n\n\n

Ermenistan toplumunda Ezidilere kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131 \u0131rksal ayr\u0131mc\u0131l\u0131\u011f\u0131n mevcut olmas\u0131 art\u0131k hi\u00e7 kimseye s\u0131r de\u011fil. T\u00fcm alanlarda kendilerine kar\u015f\u0131 ayr\u0131mc\u0131l\u0131k yap\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131 art\u0131k Ezidiler de saklam\u0131yorlar. Onlar sadece Sarkisyan d\u00f6neminde de\u011fil, \u015fuan Pasinyan iktidar\u0131nda da ayn\u0131 bi\u00e7imde zor durumda olduklar\u0131n\u0131 s\u00f6yl\u00fcyorlar. Gecen sene hatta onlar bir bildiri yay\u0131nlayarak kendilerine kar\u015f\u0131 yap\u0131lmakta olan haks\u0131zl\u0131klar\u0131 da dile getirmislerdi. Ama de\u011fi\u015fen bir\u015fey olmad\u0131\u011f\u0131 gibi, durum iyice vahimlesiyor.<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure>\n\n\n\n

\u015e\u00f6yle ki, ekonomik a\u00e7\u0131dan zor ko\u015fullarda ya\u015fayan Ermenilerin tek umut kayna\u011f\u0131 olan Ezidiler Irak ve Suriye’deki \u00e7at\u0131\u015fmalar uzarken, Ermeni h\u00fck\u00fcmetinin vaatlerine aldanarak Ermenistan’a ta\u015f\u0131nd\u0131lar. Fakat onlara kar\u015f\u0131 hi\u00e7bir istihdam sa\u011flanmad\u0131 ve bunun sonucunda da Ezidiler ciddi n\u00fcfus ve g\u00f6\u00e7 sorunlar\u0131yla kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131ya kald\u0131lar. Da\u011fl\u0131k Karaba\u011f’da n\u00fcfusu art\u0131rmak i\u00e7in \u00fclkeye s\u0131\u011f\u0131nan Ezidilerin \u00e7o\u011fusu zaman\u0131nda Erivan’\u0131n i\u015fgal etti\u011fi topraklara g\u00f6nderildi. Ancak \u015fuan bir\u00e7ok Ezidi, Ermenistan’da g\u00f6rd\u00fckleri muamele, i\u015fsizlik ve \u00fclkenin yoksullu\u011fu nedeniyle \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc bir \u00fclkeye gitmeyi tercih ediyor.<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure>\n\n\n\n

Kimi zaman Ezidi k\u00fcrtlerinin haklar\u0131n\u0131 koruyan sivil toplum \u00f6rg\u00fctleri de bu durumdan rahats\u0131z olduklar\u0131n\u0131 dile getiriyorlar. Ermenistan Sincar Ulusal Ezidi Ulusal Birli\u011fi de s\u00fcrece aktif olarak kat\u0131l\u0131yor. Sincar’\u0131n lideri Boris Murazi’ye g\u00f6re, Ermenistan’daki Ezidiler yerel topluma entegre olma konusunda ciddi sorunlarla kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131ya<\/a><\/strong> ve M\u00fcsl\u00fcmanlarla kar\u0131\u015ft\u0131r\u0131l\u0131yorlar. <\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure>\n\n\n\n

Boris Murazi, Ermenistan’a s\u00fcr\u00fclen Ezidilere y\u00f6nelik sald\u0131r\u0131n\u0131n ger\u00e7eklerini not etti ve onlar\u0131 Erivan radikallerinin sald\u0131r\u0131lar\u0131ndan korumak i\u00e7in Ezidilerin ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 k\u00f6ylere yerle\u015ftirmeyi \u00f6nerdi. Kas\u0131m 2015’te Ermeni kilisesi, Ermeni rahiplerin Ezidilerin \u015eeytan’a ibadet etti\u011fine karar vermesi nedeniyle Ezidilerin evlili\u011fini yasaklad\u0131.<\/p>\n\n\n\n

Bu a\u015fa\u011f\u0131lay\u0131c\u0131 ve a\u015fa\u011f\u0131lay\u0131c\u0131 karar, “Bir Ermeni Ezidi ile evlenebilir mi?” Makale Ermeni Apostolik Kilisesi’nin Ararat Piskoposlu\u011funun Qahana.am isimli web sitesinde yay\u0131nland\u0131. Bu makale Ermenistan’daki Ezidiler aras\u0131ndaki gerilimi art\u0131rd\u0131. Etnik ve K\u00fclt\u00fcrler Aras\u0131 \u0130\u015fbirli\u011fi Merkezi Ba\u015fkan\u0131 Sashik Sultanyan, Ermeni Apostolik Kilisesi’nin hizmet\u00e7isi Yesai Artenyan’\u0131 dini duygular\u0131n\u0131 a\u015fa\u011f\u0131lad\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in Ezidiler’den \u00f6z\u00fcr dilemeye \u00e7a\u011f\u0131rd\u0131. Sashik Sultanyan, Artenyan’dan al\u0131nt\u0131 yaparak \u015funlar\u0131 s\u00f6yledi: \u201cEzidiler g\u00fcne\u015fe taparlar. Ezidi t\u00fcrbelerinin giri\u015finde bir \u015eeytan heykeli g\u00f6rebilirsiniz. Sadece \u015eeytan’a inanmakla kalm\u0131yorlar, ondan kendilerine zarar vermemesini de istiyorlar.”<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Bunun \u00fczerine Sincar Birli\u011fi ba\u015fkan\u0131 Boris Murazi, rahip Yesai Artenyan’\u0131n qahana.am’da yay\u0131nlanan a\u015fa\u011f\u0131lay\u0131c\u0131 makalesinin kald\u0131r\u0131lmas\u0131<\/a><\/strong> i\u00e7in Ermeni Apostolik Kilisesi Vedi Patrikli\u011fi’ne ba\u015fvurdu.<\/p>\n\n\n\n

Ermenistan’daki Ezidilerin kilise, yetkililer ve milletvekilleri taraf\u0131ndan zaman zaman a\u015fa\u011f\u0131lanmas\u0131, ulusal az\u0131nl\u0131klar aras\u0131nda ciddi bir memnuniyetsizli\u011fin de kayna\u011f\u0131 olarak biliniyor. O y\u00fczden \u00e7o\u011fu Ezidi \u00e7\u0131k\u0131\u015f yolunu \u00fclkeyi terk etmekte g\u00f6r\u00fcyor.<\/p>\n\n\n\n

2013’te Milletvekili Manvel Badeyan parlamentodaki meslekta\u015flar\u0131na “Sen Ezidi de\u011filsin!<\/a><\/strong>” demi\u015fti. Ezidiler onun bu \u00e7a\u011fr\u0131s\u0131n\u0131 hala unutam\u0131yor.                          <\/p>\n\n\n\n

Ezidi bir kad\u0131n ve \u00e7ocu\u011funun Ermenistan Adli \u0130cra Te\u015fkilat\u0131 \u00e7al\u0131\u015fanlar\u0131 taraf\u0131ndan d\u00f6v\u00fclmesi ve a\u015fa\u011f\u0131lanmas\u0131 konusu da ge\u00e7ti\u011fimiz y\u0131llarda mahkemeye sevk edilmi\u015fti. Bu, Boris Murazi taraf\u0131ndan Aravot’a verdi\u011fi r\u00f6portajda<\/a> “Ezidi gelini eve getirmeyece\u011fim” yaz\u0131s\u0131nda da dile getirilmi\u015fti.<\/p>\n\n\n\n

Irak’tan Ermenistan’a s\u0131\u011f\u0131nan Ezidilerin yakla\u015f\u0131k %70’i Irak’a geri d\u00f6nd\u00fc, Suriye’den gelenlerin b\u00fcy\u00fck \u00e7o\u011funlu\u011fu ba\u015fka \u00fclkelere gitmeyi tercih etti. Bunun temel nedeniyse Ermenistan’\u0131n izledi\u011fi politika oldu: \u00dclkeye giren etnik grubun tamamen Ermenile\u015ftirilmesi ve yerel n\u00fcfusla kar\u0131\u015ft\u0131r\u0131lmas\u0131 politikas\u0131 uyguland\u0131. Baz\u0131 Ezidiler bu ac\u0131 kadere \u00e7oktan raz\u0131 olarak soyadlar\u0131n\u0131 Ermenice olarak de\u011fi\u015ftirdiler. Ancak dini a\u00e7\u0131dan kimileri direnmeye \u00e7al\u0131\u015f\u0131rken, kimileri bunun m\u00fcmk\u00fcn olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 anlayarak \u00fclkeyi bir an \u00f6nce terk etmeyi tercih ettiler. <\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure>\n\n\n\n

2016’daki Nisan \u00e7at\u0131\u015fmalar\u0131n\u0131n ilk dakikalar\u0131nda be\u015f Ezidi askerin \u00f6l\u00fcm\u00fc, kamuoyunda ciddi bir infial yaratt\u0131. Tabii ki, ulusal etnik k\u00f6kene ili\u015fkin i\u00e7 sorunlar medyada tam olarak yer alm\u0131yordu. Ancak cephede bir g\u00fcnde 5 Ezidi askerin \u00f6l\u00fcm\u00fc, t\u00fcm d\u00fcnyadaki Ezidileri sarst\u0131. <\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure>\n\n\n\n

Yakla\u015f\u0131k bir sene sonra Ermenistan bas\u0131n\u0131nda Ezidi K\u00fcrtlerinin “Sincera” Milli Birlik Sivil Toplum \u00d6rg\u00fct\u00fc`n\u00fcn temsilcisi Zemfira Kala\u015fyan temsil etti\u011fi halk\u0131n e\u011fitimiyle ilgili sorunlara ili\u015fkin bir makale yay\u0131nlad\u0131. Yazar makalede Ezidi k\u0131zlar\u0131n\u0131n b\u00fcy\u00fck \u00e7o\u011funlu\u011funun e\u011fitimsiz oldu\u011funu dile getirerek, b\u00f6yle bir durumun olu\u015fumunda aile ba\u015fkanlar\u0131yla beraber devletin de rol\u00fc oldu\u011funu vurgulad\u0131. Onlar\u0131n kan\u0131s\u0131nca, Ermenistan devleti Ezidi K\u00fcrt k\u0131zlar\u0131n\u0131n e\u011fitimine ilgisiz tutum sergilemektedir.<\/p>\n\n\n\n

Makalede bu dinsel etnik grubun temsilcilerinin k\u0131zlar\u0131n\u0131n erken evlilik kurmas\u0131 y\u00f6n\u00fcnde te\u015fvik etti\u011fini dile getirdiler<\/a><\/strong>. Oysa, Erm\u0259nistada erkekler ve kad\u0131nlar yaln\u0131z 18 ya\u015ftan itibaren aile kuruyorlar: “Ermenistan devletinin yerel kurumlar\u0131n\u0131n faaliyyetsizli\u011fi y\u00fcz\u00fcnden Ezidi K\u00fcrtleri k\u0131zlar\u0131n\u0131 okula g\u00f6ndermiyorlar. Devlet kurumlar\u0131ysa buna ilgisiz davran\u0131yorlar, b\u00f6ylece kendilerini de yasalar\u0131 ihlal ediyorlar.”<\/p>\n\n\n\n

Ermenistan\u2019da \u00e7o\u011fu kimse, ayn\u0131 zamanda Ezidiler Karaba\u011f Ermenilerinin iktidardan gitmesinden sonra kendi yararlar\u0131na de\u011fi\u015feceklerini d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyorlard\u0131. Askeriyede pe\u015fpe\u015fe Ezidi askerlerin \u00f6l\u00fc bulunmas\u0131, Ezidi k\u00f6ylerinde ve Ezidilerin Ermenilerle beraber ya\u015fad\u0131klar\u0131 k\u00f6ylerde diz boyu olan sosyoekonomik sorunlar, Ezidi n\u00fcfusunun \u00fclkede h\u0131zla azalmas\u0131 Ermenistan\u2019da ger\u00e7ekle\u015fen devrimde Ezidilerin aktif rol \u00fcstlenmesine neden oldu. Ama Ezidiler yine yan\u0131lm\u0131\u015flard\u0131. Pa\u015finyan\u2019\u0131n iktidara geli\u015finden sonra yine ayn\u0131 sorunlarla kar\u015f\u0131la\u015fan Ezidiler yine g\u00f6rmezden gelindiler, yine sorunlar\u0131 \u00e7\u00f6z\u00fcme kavu\u015fmad\u0131. Yine ikinci s\u0131n\u0131f insan muamelesi g\u00f6rd\u00fcler. Ermeni yetkililer bununla da yetinmediler. <\/a><\/strong><\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure>\n\n\n\n

4 Ezidi k\u00f6y\u00fcnde Pa\u015finyan\u2019\u0131n se\u00e7imleri kaybetmesi y\u0131llar \u00f6nce Ermeni siyasilerin Ezidi k\u00f6y mezarl\u0131\u011f\u0131n\u0131 y\u0131karak satmas\u0131 olay\u0131n\u0131 aratmad\u0131. Daha \u00f6nce ak\u0131l hastas\u0131 asker Broyan\u2019\u0131n olay\u0131nda nas\u0131l su\u00e7lular \u00f6rtbas edildiyse, bu olayda da ayn\u0131 bi\u00e7imde Ddmasar, Arevut, Sorik ve Otevan k\u00f6ylerinde oturan Ezidilere kar\u015f\u0131 uygulanan bask\u0131 da g\u00f6rmezden gelindi. Bu k\u00f6ylerin cemaat ba\u015fkanlar\u0131n\u0131n istifaya zorlanmalar\u0131 bu k\u00f6ylerde oturan Ezidilerin ayaklanmalar\u0131na neden oldu, ama galiba Ermeni yetkilileri bu duruma art\u0131k al\u0131\u015fm\u0131\u015f gibi g\u00f6z\u00fck\u00fcyorlar. Ve galiba bu g\u00f6steri sonuncu g\u00f6steri de olmayacak. Okullar\u0131 ellerinden al\u0131nm\u0131\u015f, n\u00fcfus say\u0131m\u0131nda say\u0131lar\u0131 50.000 ki\u015fi de\u011fil de, toplam 20.000 ki\u015fi olarak g\u00f6sterilmi\u015f Ezidilerin gerek eski iktidarlar\u0131n, gerekse de Nikol Pa\u015finyan\u2019\u0131n d\u00f6neminde \u00f6rne\u011fin e\u011fitim sorunlar\u0131n\u0131 \u00e7\u00f6zmek, onlara uygun kitaplar\u0131n bas\u0131m\u0131 i\u00e7in toplam 3000 dolar geliyor ki, bunu bile Ezidilere sa\u011flam\u0131yorlar.<\/p>\n\n\n\n

Defalarca Ezdiler Rya Taza k\u00f6y\u00fcnde k\u00f6y halk\u0131 K\u00fcrdistan \u0130\u015f\u00e7i Partisi(PKK) \u00fcyelerinin beldelerinde dola\u015farak propoganda y\u00fcr\u00fctt\u00fckleriyle ilgili yetkililere \u015fikayette bulundular, hatta o beldede K\u00fcrdistan \u0130\u015f\u00e7i Partisi\u2019nin ofisinin bile kuruldu\u011fu yetkililere iletildi, ama maalesef T\u00fcrkiye\u2019den gelen bu karanl\u0131k g\u00fc\u00e7lere resmi Erivan desteklerini s\u00fcrd\u00fcr\u00fcyor<\/a><\/strong>.<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure>\n\n\n\n

Y\u0131llard\u0131r horlanan, a\u015fa\u011f\u0131lanan Ezidi n\u00fcfusun \u0130kinci Karaba\u011f Sava\u015f\u0131\u2019nda g\u00fcya Ermenistan\u2019dan yana birlikler olu\u015fturarak Azerbaycan\u2019a kar\u015f\u0131 sava\u015fmas\u0131 iddias\u0131na gelecek olursak, bu iddia yalan iddiaya daha \u00e7ok benzemektedir. Zira, yukar\u0131da da verdi\u011fimiz \u00f6rneklerden yola \u00e7\u0131karak bu iddian\u0131n asla kabuledilebilir bir iddia oldu\u011funu d\u00fc\u015f\u00fcnemeyiz. II Karaba\u011f Sava\u015f\u0131\u2019nda Azerbaycan\u2019a kar\u015f\u0131 birlikler kurup sava\u015fanlar i\u015fte Rya Taza k\u00f6y\u00fcnde ve di\u011fer k\u00f6ylerde \u00fcsler kurarak ter\u00f6r propogandas\u0131 yapan PKK militanlar\u0131 ve sempatizanlar\u0131yd\u0131. Bu durum sava\u015f s\u0131ras\u0131nda Azerbaycan taraf\u0131n\u0131n elde etmi\u015f oldu\u011fu istihbarat bilgileriyle de teyit edilmi\u015ftir.    <\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Tek uluslu bir devlet olan i\u015fgalci Ermenistan’da Ermeniler ve zorla Ermenile\u015ftirilmi\u015f, Gregoryenle\u015ftirilmi\u015f Ezidi K\u00fcrtler d\u0131\u015f\u0131nda kimse ya\u015fam\u0131yor. Ba\u015fbakan Nikol Pa\u015finyan h\u00fckumetinin \u00e7e\u015fitli bask\u0131larla Ezidi K\u00fcrt taburlar\u0131 olu\u015fturdu\u011funu ve onlar\u0131 Karaba\u011f cephesine g\u00f6nderdi\u011fini biliyoruz. Pa\u015finyan\u2019\u0131n “Benim Ad\u0131m” hareketinin parlamenter fraksiyonunun bir \u00fcyesi, bir milletvekili ve K\u00fcrt k\u00f6kenli bir Ezidi olan Rustam Bakoyan bu durumda \u00f6zellikle aktif. …<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":951,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[2],"tags":[],"class_list":["post-950","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","","category-manset"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/boyukmillet.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/950","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/boyukmillet.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/boyukmillet.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/boyukmillet.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/boyukmillet.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=950"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/boyukmillet.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/950\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/boyukmillet.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/media\/951"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/boyukmillet.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=950"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/boyukmillet.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=950"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/boyukmillet.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=950"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}