Çərşənbə , 1 Fevral 2023

Nax­çı­va­nın təh­lü­kə­siz­lik mə­sə­lə­si BMT tri­bu­na­sın­da

Tür­ki­yə pre­zi­den­ti­nin Ba­kı sə­fə­ri­nin ar­dın­ca Nyu-York­da ke­çi­ril­mə­si nə­zər­də tu­tu­lan BMT Baş As­samb­le­ya­sı­nın top­lan­tı­sı­na qa­tıl­ma­sı və bu fon­da Azər­bay­can və Er­mə­nis­tan xa­ri­ci iş­lər na­zir­lə­ri­nin ses­si­ya çər­çi­və­sin­də eh­ti­mal edi­lən gö­rü­şü ilə bağ­lı da­nı­şan sa­biq döv­lət mü­şa­vi­ri Qa­bil Hü­seyn­li ma­raq­lı açıq­la­ma ve­rib: “BMT tri­bu­na­sın­da Dağ­lıq Qa­ra­bağ mə­sə­lə­si­nə ye­ni­dən müx­tə­lif as­pekt­lər­dən və iki döv­lə­tin or­taq stra­te­ji­si ba­xı­mın­dan ya­na­şıl­ma­sı prob­le­min həl­li­nə mü­hüm töh­fə­lər ve­rə bi­lər”.

Po­li­to­loq hər iki mə­sə­lə ara­sın­da mü­əy­yən bağ­lı­lı­ğın ol­du­ğu­nu dü­şü­nür:

“İlk növ­bə­də Dağ­lıq Qa­ra­bağ mü­na­qi­şə­si kon­teks­tin­də Nax­çı­va­nın təh­lü­kə­siz­li­yi mə­sə­lə­si mü­za­ki­rə edi­lə­cək. Tə­rəf­lər möv­qe­lə­ri­ni bir da­ha də­qiq­ləş­di­rə­cək­lər. Tür­ki­yə bu mə­sə­lə­də hər za­man Azər­bay­ca­nın tut­du­ğu möv­qe­yə uy­ğun si­ya­sət ye­ri­dir, “Qa­ra­bağ mə­sə­lə­sin­də Azər­bay­can nə de­yir­sə, o da ola­caq prin­si­pi”ni rəh­bər gö­tü­rür. Ses­si­ya çər­çi­və­sin­də Azər­bay­can və Er­mə­nis­tan xa­ri­ci iş­lər na­zir­lə­ri­nin gö­rü­şü də göz­lə­nir. Hə­lə ki, da­nı­şıq­lar pro­se­si ölü nöq­tə­dən tər­pən­mir. Üs­tə­lik, Er­mə­nis­tan iş­ğal edil­miş əra­zi­lər­də məs­kun­laş­ma və to­po­nim­lə­rin də­yiş­di­ril­mə­si is­ti­qa­mə­tin­də an­ti-Azər­bay­can si­ya­sə­ti apa­rır. Er­mə­nis­tan öz ta­ri­xi­ni sax­ta­laş­dır­maq­la, az qa­la, bü­tün Qaf­qa­za qar­şı id­dia­lar irə­li sü­rür. Bu fon­da da­nı­şıq­lar pro­se­si ilə bağ­lı fi­kir mü­ba­di­lə­si is­tis­na edil­mir. Əmi­nəm ki, hər iki öl­kə is­tər xa­ri­ci iş­lər na­zir­lə­ri sə­viy­yə­sin­də, is­tər­sə də pre­zi­dent­lər sə­viy­yə­sin­də ses­si­ya­ya qa­tıl­sa, müt­ləq Dağ­lıq Qa­ra­bağ baş möv­zu ola­caq. 202 döv­lə­tin qar­şı­sın­da bu mə­sə­lə­nin bir da­ha qal­dı­rıl­ma­sı və Er­mə­nis­tan tə­ca­vüz­kar­lı­ğı­nın ana­to­mi­ya­sı­nın ye­ni fakt­lar­la faş edil­mə­si, zən­nim­cə, Azər­bay­ca­nın haqq işi­nin bey­nəl­xalq ic­ti­mai rəy­də möh­kəm­lən­di­ril­mə­si ba­xı­mın­dan mü­hüm rol oy­na­ya bi­lər”.

Qeyd edək ki, Tür­ki­yə pre­zi­den­ti Rə­cəb Tay­yib Ər­do­ğan sen­tyab­rın 10-11-i Azər­bay­ca­na sə­fər edə­cək, da­ha son­ra isə sen­tyab­rın 19-25-də Nyu-York­da ke­çi­ril­mə­si nə­zər­də tu­tu­lan BMT Baş As­samb­le­ya­sı­nın top­lan­tı­sı­na qa­tı­la­caq.

Sa­biq döv­lət mü­şa­vi­ri­nin BMT çər­çi­və­sin­də ke­çi­ri­lən gö­rüş­də Dağ­lıq Qa­ra­bağ mü­na­qi­şə­si kon­teks­tin­də Nax­çı­va­nın təh­lü­kə­siz­li­yi ilə bağ­lı mə­sə­lə­nin mü­za­ki­rə edi­lə­cə­yi ba­rə­də fi­kir­lə­ri nə də­rə­cə­də inan­dı­rı­cı gö­rü­nə bi­lər?

Qa­ra­bağ Azad­lıq Təş­ki­la­tı­nın səd­ri Akif Na­ğı “Bakı-Xəbər”ə açıq­la­ma­sın­da bil­dir­di ki, tə­rəf­lə­rin gö­rü­şü­nü təş­kil et­mək də müş­kü­lə çev­ri­lib:

“Bi­lir­si­niz ki, Azər­bay­can mə­na­sız da­nı­şıq­lar­da iş­ti­rak et­mək is­tə­mir. Kon­kret tək­lif­lər üz­rə da­nı­şıq­la­rın apa­rıl­ma­sı­nı is­tə­yir. Bu sə­bəb­dən də BMT top­lan­tı­sı za­ma­nı be­lə bir gö­rü­şün təş­ki­li­ni va­si­tə­çi­lər da­ha məq­bul sa­yır. An­caq hə­lə bu da də­qiq de­yil. Gö­rüş olar­sa, Nax­çı­van­la bağ­lı mü­za­ki­rə­lə­rin apa­rıl­ma­sı tə­bii­dir. Çün­ki son za­man­lar bu möv­zu çox ak­tu­al­la­şıb. Er­mə­ni­lər bə­yan edir­lər ki, Azər­bay­can hə­min re­gio­na çox­lu si­lah-sur­sat top­la­yır. On­lar eh­ti­mal edir­lər ki, hər­bi əmə­liy­yat­lar baş­la­ya­ca­ğı təq­dir­də Azər­bay­can Er­mə­nis­ta­na məhz hə­min cəb­hə­dən həm­lə­lər edə bi­lər. Çün­ki Er­mə­nis­tan pay­tax­tı ora ya­xın­dır. Bir müd­dət əv­vəl isə on­la­rın mət­bua­tın­da Azər­bay­ca­nın Nax­çı­van­la öl­kə­nin di­gər böl­gə­lə­ri ara­sın­da qu­ru yo­lu bər­pa et­mək, yə­ni blo­ka­da­nı yar­maq niy­yə­ti­nin ol­ma­sı döv­riy­yə­yə bu­ra­xıl­dı. Bü­tün bu in­for­ma­si­ya­lar Nax­çı­va­na hü­cum et­mək üçün er­mə­ni­lə­rin or­ta­ya at­dı­ğı qa­baq­la­yı­cı bə­ha­nə­lər ola bi­lər. Bi­lir­si­niz ki, Nax­çı­va­nın təh­lü­kə­siz­li­yi həm də bey­nəl­xalq tə­mi­nat al­tın­da­dır. 1921-ci il­də im­za­lan­mış Mosk­va və Qars mü­qa­vi­lə­lə­ri də bu­nu şərt­lən­di­rir. Bu­nun na­ra­hat­lı­ğı­nı çə­kən er­mə­ni­lər də­fə­lər­lə hə­min mü­qa­vi­lə­lə­rin tə­zə­lən­mə­si­ni tə­ləb edib­lər. Er­mə­ni­lər son vaxt­lar Tür­ki­yə­nin də Nax­çı­van­la bağ­lı cid­di ad­dım­lar at­dı­ğı­nın fər­qin­də­dir­lər. Bü­tün bu sa­da­la­nan­la­rı əsas gə­tir­sək, on­da Nax­çı­va­nın təh­lü­kə­siz­li­yi­nin tə­mi­na­tı ilə bağ­lı mü­za­ki­rə­lə­rin apa­rı­la­ca­ğı­nı inan­dı­rı­cı say­maq olar”.

Check Also

Kamran Əliyev Münhenin Baş prokuroruna terrorçuluğa qarşı mübarizə fəaliyyəti barədə məlumat verib

Baş prokuror Kamran Əliyev Almaniyanın Münhen şəhərinin Baş prokuroru Reinhald Röttlenə terrorçuluğa qarşı mübarizədə fəaliyyəti …

Bir cavab yazın

Sizin e-poçt ünvanınız dərc edilməyəcəkdir. Gərəkli sahələr * ilə işarələnmişdir